Wędkowanie zimą bez lodu: co łowić i co jest chronione

Szczupak, okoń, płoć, leszcz i pstrąg żerują także zimą, większość wolniej, i zbierają się w nielicznych miejscach. Wędkowanie zimą bez lodu to więc pytanie o miejsce, porę i przepisy, bo od grudnia i stycznia kilka gatunków jest pod ochroną. Oto, co mówią badania i co sprawdzić przed wyjazdem.
Twoje łowisko skuł lód? Pod lodem ryby zachowują się inaczej.
Przeczytaj o wędkarstwie podlodowym →Jakie ryby biorą zimą na otwartej wodzie?
Większość ryb żeruje także zimą, zwykle wolniej. Pstrągi potokowe i źródlane w kanadyjskim strumieniu żerowały przez całą zimę (Cunjak i Power, 1987). W jednym zbiorniku oznakowane leszcze pozostawały aktywne przez całą zimę i prawdopodobnie żerowały (Jurajda z zespołem, 2018). Okonie w duńskim jeziorze jadły do stycznia głównie ryby, a od lutego głównie bezkręgowce (Jacobsen z zespołem, 2002).
Hamulcem jest trawienie. W doświadczeniach miętus trawił posiłek tym wolniej, im zimniejsza była woda, a w zimnej wodzie prawdopodobnie wolniej niż inne ryby słodkowodne (Pääkkönen i Marjomäki, 1997). Szczupak potrzebuje zimą około dwunastu dni, żeby strawić posiłek (Diana, 1979). Okoń też traci tempo. W akwarium przy 4 i 8 °C pływał wolniej i rzadziej łapał ofiary niż płoć (Linløkken z zespołem, 2010). Brań będzie więc mniej, ale będą.

Gdzie stoją ryby zimą?
Zimą ryby zbierają się w głębokiej, spokojnej wodzie blisko pokarmu. W jednym zbiorniku leszcze spędzały zimę w środkowej warstwie na głębokości od 3 do 5 m, gdzie woda była trochę cieplejsza i było w niej jeszcze dość tlenu. Unikały zimnych płycizn i najgłębszej części przy zaporze (Jurajda z zespołem, 2018). Na wybrzeżu Bałtyku w Meklemburgii-Pomorzu Przednim urząd rybacki tego landu nazywa porty zimowiskami okonia, sandacza, a przede wszystkim szczupaka, od połowy października do początku kwietnia. W angielskiej rzece kredowej szczupaki szły za zimową powodzią na zalane łąki i do rowów, zwykle nie dalej niż 10 m od brzegu (Masters z zespołem, 2002). Wiele płoci z płytkich jezior wpływa na zimę do połączonych z nimi strumieni, często rok po roku do tego samego (Brodersen z zespołem, 2012). W Polsce miejsca zimowania mogą być obrębami ochronnymi z zakazem połowu, oznaczonymi tablicami.
- Głębokie, spokojne odcinki rzek: zewnętrzne łuki, starorzecza i baseny portowe.
- W jeziorach i zbiornikach średnie głębokości obok głębszej wody. Najgłębsze miejsce nie zawsze jest najcieplejsze.
- Po dużych deszczach brzegi zalanych łąk i rowów, jeśli szukasz szczupaka tam, gdzie wolno go łowić.
- Kanały i przystanie osłonięte od nurtu.
- Strumienie i dopływy połączone z jeziorem, jeśli łowisz płoć.

Czy zimą ryby biorą najlepiej w południe?
Nie znaleźliśmy badania, które pokazywałoby, że ryby biorą najlepiej w najcieplejszych godzinach zimowego dnia. Zimą temperatura wody zmienia się w ciągu doby najmniej (Woolway z zespołem, 2016), więc do popołudnia woda prawie się nie nagrzewa. Ważniejsze jest światło. Szczupak jest aktywny w dzień. Zimą jego szczyty o świcie i o zmierzchu słabną, a ruch rozkłada się równiej na cały dzień (Kobler z zespołem, 2008). Okoń też poluje w dzień, od października do kwietnia ze szczytami o świcie, o zmierzchu albo w okolicy południa (Jacobsen z zespołem, 2002). Dla sandacza nie znaleźliśmy jasnych zimowych danych o porze dnia. Poza zimą dane wskazują na zmierzch.
Świt, zmierzch czy południe? Zobacz, jak dzień każdego gatunku zmienia się od lata do zimy.
Kiedy biorą ryby najlepiej →Czy w odwilż albo przy stabilnej pogodzie ryby biorą lepiej?
Często się tak pisze, ale badania na to nie znaleźliśmy. W duńskiej rzece lekki wzrost temperatury mógł wczesną zimą ruszyć szczupaki, lecz autorzy podają to tylko jako możliwość (Koed z zespołem, 2006). Na jeziorze w Niemczech letnie połowy szczupaków nie miały związku z ciśnieniem atmosferycznym (Kuparinen z zespołem, 2010). Nie znaleźliśmy też podstaw dla reguł o kierunku wiatru.

Jakie okresy ochronne obowiązują zimą?
Rozporządzenie z 2023 roku chroni szczupaka od stycznia do 30 kwietnia, suma od stycznia do 31 maja, a miętusa od 1 grudnia do końca lutego. Ochrona miętusa nie obejmuje Odry od ujścia Warty do morza. Sandacz jest chroniony dopiero od 1 marca, a okoń, płoć i leszcz nie mają okresu ochronnego. Okręgi PZW dodają swoje zasady. W okręgu mazowieckim od 1 stycznia do 15 czerwca nie wolno zabierać sandacza. Od 1 stycznia do 30 kwietnia nie wolno tam też łowić na żywe i martwe rybki ani na przynęty spinningowe dłuższe niż 5 cm. Zimowiska są tam zamknięte do 31 marca.

Przepisy się zmieniają i różnią między okręgami i łowiskami. Traktuj wykres jako punkt wyjścia i przeczytaj regulamin swojego łowiska.
Jak klewa pomaga zimą?
klewa szacuje temperaturę wody na Twoim łowisku i ocenia najbliższe 24 godziny dla Twojej ryby. W zimnej wodzie indeks u większości gatunków jest niższy, więc porównuj zimowe dni między sobą, a nie z latem. Dzień, który wyróżnia się w styczniu, to ten, na który warto jechać.
Sprawdź, jak wygląda dziś dzień dla Twojej ryby na Twoim łowisku.
Otwórz prognozę brań